Foto: MargaritaRouki · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
De rand bepaalt of de vijver af oogt
Aan niets ziet u zo snel dat een vijver zelf is aangelegd als aan een randje zwarte folie dat boven het water uitsteekt. Toch is de afwerking het onderdeel waar het minst over wordt nagedacht. De folie moet omhoog blijven staan tot boven het waterpeil, want anders loopt de vijver daar leeg, en tegelijk moet hij uit het zicht. Dat lost u op door de folie achter de rand omhoog te vouwen en daar te verankeren onder de stenen, de zoden of de beschoeiing.
Let op capillaire werking
Ligt de folierand plat onder de grond en raakt hij vochtige aarde die weer contact maakt met het vijverwater, dan zuigt die aarde als een lont water uit de vijver. Een vijver die elke week een centimeter zakt, lekt vaak helemaal niet maar verliest water via de rand. Voorkom dit door de folie langs de hele omtrek een paar centimeter boven het waterpeil te laten eindigen, en door beplanting die over de rand hangt niet te laten wortelen in de natte overgang.
Drie manieren die in de praktijk werken
Keien en grind op een flauw aflopende oever geven de meest natuurlijke overgang en zijn tegelijk de plek waar egels en vogels kunnen drinken. Vlakke natuursteen of tegels die vijf centimeter over het water uitsteken, geven een strakke lijn en een schaduwrand waar de folie onder verdwijnt. Zoden tot aan het water passen bij een landelijke tuin, maar vragen dat u bij het maaien oplet. Combineren mag: een stenen zijde bij het terras en een begroeide oever aan de overkant.
Vergeet de overloop niet
Bij hevige regen stijgt het peil. Maak op een punt, het liefst waar de tuin afloopt, de rand bewust een centimeter lager en leg daar grind. Het overtollige water zoekt dan die weg in plaats van willekeurig over uw terras te lopen. Bij een verhoogde vijver kunt u in plaats daarvan een overloopbuis door de wand zetten. Wilt u dat het water aan die kant ook hoorbaar is, dan is een beekloop of watervalletje een logische aanvulling.
Verwerk de rand pas als alles staat
Het is verleidelijk om de stenen meteen te leggen, maar de vijver zakt de eerste weken nog een klein beetje en de folie trekt zich verder in de vorm. Laat de vijver daarom een week vol staan voordat u de rand definitief afwerkt en de folie afsnijdt. Wat u overhoudt aan folie kunt u in die tijd achter de rand omhoog laten staan. Werkt u met zware natuursteen, leg dan een extra strook vlies onder de stenen zodat de folie niet tussen steen en ondergrond wordt fijngedrukt.
Veelgestelde vragen
- Mijn vijver zakt elke week, lekt hij?
- Meestal niet. Reken eerst op verdamping, bij warm weer al gauw een halve centimeter per dag, en op capillaire werking langs de rand. Een echt lek zakt tot een vast niveau en stopt daar.
- Mag ik stenen los in het water leggen?
- Ja, mits ze niet scherp zijn en op het vlies of op een extra stuk folie liggen. Kalkrijke stenen als kalksteen verhogen wel geleidelijk de hardheid van het water.
- Hoe hoog moet de folie boven het water uitkomen?
- Twee tot vijf centimeter is genoeg, mits die rand rondom gelijk ligt. Meer hoeft niet en maakt het wegwerken alleen lastiger.



